Windows’ta Varsayılan Uygulama Nasıl Değiştirilir?
Windows’ta varsayılan uygulama değiştirme adımlarını öğrenin. Dosya türleri, bağlantılar, videolar ve görseller için doğru programı seçin.
Bu yazıda
Windows’ta bir bağlantı, video, görsel veya belge yanlış programla açılıyorsa varsayılan uygulama değiştirme işlemiyle doğru yazılımı seçebilirsiniz. Bu ayar tüm dosya türleri için topluca yapılabildiği gibi yalnızca belirli bir uzantı ya da bağlantı türü için de değiştirilebilir.
Örneğin JPG dosyalarının Fotoğraflar yerine başka bir görüntüleyicide, PDF belgelerinin tarayıcı yerine PDF okuyucuda veya web bağlantılarının farklı bir tarayıcıda açılmasını sağlayabilirsiniz. Aşağıdaki adımlar Windows 10 ve Windows 11’de kullanılan temel ayar yollarını kapsar.
Varsayılan uygulama değiştirme ayarlarına nasıl ulaşılır?
Windows’ta uygulama eşleştirmelerini değiştirmek için önce sistem ayarlarında varsayılan uygulamalar sayfasını açmanız gerekir.
- Başlat menüsünü açın ve Ayarlar seçeneğine girin.
- Windows 11’de Uygulamalar, ardından Varsayılan uygulamalar bölümünü açın. Windows 10’da da aynı bölüm Uygulamalar başlığı altında bulunur.
- Sayfanın üst kısmındaki arama alanına uygulamanın adını yazın veya aşağıdaki dosya türü seçeneklerinden birini seçin.
- Değiştirmek istediğiniz dosya uzantısına ya da bağlantı türüne dokunun.
- Açılan listeden kullanmak istediğiniz uygulamayı seçip onaylayın.
Arama kutusuna uygulama adı yazarak ilerlemek, bir programın desteklediği tüm dosya ve bağlantı türlerini tek ekranda görmenizi sağlar. Yalnızca bir uzantıyı değiştirmek istiyorsanız uzantı üzerinden seçim yapmak daha kontrollüdür.
Ayarlar sayfasında değişiklik yapmadan önce hangi uzantının veya bağlantı protokolünün sorun çıkardığını belirlemek faydalıdır. Aynı uygulama PDF, görsel ve video gibi farklı içerikleri açabiliyorsa, yalnızca gerekli eşleştirmeyi değiştirerek diğer dosya türlerinin mevcut düzenini koruyabilirsiniz. Bu yaklaşım, özellikle birden fazla medya oynatıcı ya da tarayıcı kullanan bilgisayarlarda daha düzenli bir sonuç verir.
Dosya türüne göre doğru programı seçme
Dosya ilişkilendirmesi, uzantının hangi uygulamayla açılacağını belirler. Aynı program bazı dosya türlerini desteklerken bazılarını desteklemeyebilir. Bu nedenle seçim yaparken yalnızca programın adına değil, açacağınız dosyanın biçimine de bakın.
| Dosya veya bağlantı türü | Yaygın seçenek | Kontrol edilmesi gereken nokta |
|---|---|---|
| PDF okuyucu veya tarayıcı | Belgenin düzenleme ve yazdırma desteği | |
| JPG, PNG | Fotoğraf görüntüleyici | Görsellerin önizleme ve düzenleme ihtiyacı |
| MP4, MKV | Medya oynatıcı | Ses, altyazı ve codec desteği |
| HTM, HTML | Web tarayıcısı | Bağlantıların hangi tarayıcıda açılacağı |
| TXT | Metin düzenleyici | Basit metin mi, kod düzenleme mi yapılacağı |
Bir dosya türünü seçtiğinizde Windows, o uzantı için mevcut uygulamaları gösterir. Listede istediğiniz program görünmüyorsa Bilgisayarınızdaki uygulamayı seçin benzeri seçeneği kullanarak programın çalıştırılabilir dosyasına gidebilirsiniz. Yanlış dosyayı seçmek, dosyanın açılmamasına veya hatalı çalışmasına neden olabilir.
Tek bir dosyadan varsayılan programı değiştirme
Ayarlar menüsünde uzantı aramak yerine belirli bir dosya üzerinden de varsayılan uygulama değiştirme yapabilirsiniz. Bu yöntem, yalnızca aynı türdeki dosyaların hangi programla açılacağını hızlıca belirlemek için kullanışlıdır.
- Dosyaya Dosya Gezgini üzerinden sağ tıklayın.
- Birlikte aç seçeneğini seçin.
- Başka bir uygulama seç seçeneğine tıklayın.
- Listeden istediğiniz programı seçin.
- Dosyaları açmak için her zaman bu uygulamayı kullan kutusunu işaretleyin.
- Tamam düğmesine basın.
Bu kutuyu işaretlemezseniz seçim yalnızca o anki açma işlemi için geçerli olabilir. Kutuyu işaretlediğinizde Windows, aynı uzantıya sahip dosyaları sonraki açılışlarda seçtiğiniz programa yönlendirir.
Bağlantılar için varsayılan tarayıcıyı seçme
Web sayfaları, e-posta bağlantıları ve bazı oyun içi yardım bağlantıları Windows tarafından varsayılan tarayıcıya gönderilir. Varsayılan uygulama değiştirme işlemini tarayıcı adına göre yaparsanız HTTP, HTTPS ve HTML gibi ilgili seçenekleri ayrı ayrı kontrol edebilirsiniz.
- Ayarlar > Uygulamalar > Varsayılan uygulamalar yolunu izleyin.
- Listeden kullanmak istediğiniz tarayıcıyı seçin.
- HTTP, HTTPS, .htm ve .html seçeneklerini tek tek kontrol edin.
- Değiştirmek istediğiniz her seçenekte yeni tarayıcıyı onaylayın.
Yalnızca tarayıcıyı seçmek bazı Windows sürümlerinde tüm bağlantı türlerini otomatik olarak değiştirmeyebilir. Özellikle oyun istemcilerinden veya e-posta uygulamalarından açılan bağlantılarda HTTPS eşleştirmesini ayrıca kontrol etmek gerekir.
Tarayıcı seçiminin ardından farklı kaynaklardan birkaç bağlantı açarak sonucu kontrol edin. Bir bağlantı uygulama içinden açılıyor, diğeri Dosya Gezgini veya e-posta üzerinden çalışıyorsa her ikisinin de aynı tarayıcıya yönlendirildiğinden emin olun. Ayrıca HTML dosyalarını açma tercihi, web bağlantılarından ayrı bir eşleştirme olabileceği için bu satırı da gözden geçirmek gerekir.
Windows ayarlarını düzenlerken bilgisayarınızdaki diğer kişilerin kullandığı dosya ilişkilendirmelerini de göz önünde bulundurun. Ortak kullanılan bir cihazda tüm uzantıları değiştirmek yerine yalnızca ihtiyaç duyduğunuz türü seçmek, farklı kullanıcıların alışkanlıklarının bozulmasını önleyebilir. Oyunlarla ilgili dosya ve kayıt ayarlarını düzenlemek istiyorsanız Windows’ta oyun kayıt konumu nasıl değiştirilir rehberine de göz atabilirsiniz.
Değişiklik çalışmıyorsa kontrol edilecek noktalar
Seçim yaptıktan sonra dosya hâlâ eski programla açılıyorsa sorun çoğunlukla yanlış uzantının değiştirilmesinden kaynaklanır. Dosyanın adına değil, sağ tıklayıp Özellikler penceresindeki dosya türüne bakın. Örneğin bir video dosyası MP4 yerine farklı bir kapsayıcı biçiminde olabilir.
- Program listede yoksa: Uygulamanın bilgisayara kurulu olduğunu ve çalışabildiğini doğrulayın.
- Seçim geri dönüyorsa: Uygulama kendi ayarlarında dosya ilişkilendirmelerini yeniden üzerine alıyor olabilir.
- Dosya açılmıyorsa: Seçilen programın ilgili biçimi destekleyip desteklemediğini kontrol edin.
- Bağlantı açılmıyorsa: HTTP ve HTTPS seçeneklerinin ikisini de inceleyin.
- Değişiklikler karıştıysa: Varsayılan uygulamalar sayfasındaki sıfırlama seçeneğini kullanmadan önce hangi eşleştirmelerin değişeceğini okuyun.
Bir programı kaldırmadan önce onunla ilişkilendirilmiş dosya türlerini de düşünün. Uygulama silindiğinde Windows bazı uzantılar için yeniden seçim isteyebilir. Bu durum dosyalarınızın silindiği anlamına gelmez; yalnızca açma programının yeniden belirlenmesi gerekir.
Varsayılan uygulama seçiminde pratik karar
Varsayılan uygulama değiştirme sırasında en iyi seçim, dosyayı açan ilk program değil, dosyayla yapmak istediğiniz işe uygun olan programdır. Sadece görüntüleme için hafif bir uygulama yeterliyken düzenleme, altyazı, yazdırma veya gelişmiş biçim desteği gerekiyorsa farklı bir yazılım seçmeniz gerekebilir.
Değişiklikten sonra aynı uzantıya sahip bir dosyayı, bir bağlantıyı ve varsa oyunun açtığı ilgili içeriği test edin. Böylece yalnızca tek bir dosyada değil, günlük kullanımda karşılaşacağınız senaryolarda da ayarın doğru çalıştığını görebilirsiniz.
Değişiklikleri geri alma ve yeniden kontrol etme
Yaptığınız seçim beklediğiniz sonucu vermediyse aynı varsayılan uygulamalar sayfasına dönerek ilgili uzantıyı yeniden seçebilirsiniz. Daha önce kullandığınız program listede görünüyorsa onu tekrar işaretlemek yeterli olabilir. Birden fazla uzantı değiştiyse her birini ayrı ayrı kontrol edin; tek bir dosya türünü düzeltmek, diğer ilişkilendirmeleri otomatik olarak eski hâline getirmeyebilir.
Varsayılan uygulama değiştirme sonrasında sorun devam ederse uygulamanın kendi ayarlarında bulunan dosya ilişkilendirmelerini de inceleyin. Bazı programlar ilk çalıştırmada belirli biçimleri kendisiyle ilişkilendirmeyi önerebilir. Bu tür bir seçenekle karşılaşırsanız yalnızca gerçekten kullanmak istediğiniz uzantıları seçin ve ardından Windows’ta test dosyası açarak sonucu doğrulayın.